معادله سوریه در  پرتو خروج امریکا

نویسنده: موسسه آینده پژوهی جهان اسلام

اعلام تصمیم غافلگیرکننده ترامپ با واکنش‌های منفی داخلی و خارجی روبه‌رو شد و حتی استعفای دو تن از مقامات دولتی یعنی وزیر دفاع «جیمس متیس» و نماینده ویژه آمریکا در ائتلاف بین المللی مبارزه با داعش «برت مک گرگ» را به دنبال داشت. این امر سوالاتی را در ذهن تحلیلگران بوجود می‌آورد که گزارش ویژه حاضر تلاش می‌کند به آنان بپردازد: چرا ترامپ تصمیم به خروج نیروهای آمریکایی از سوریه گرفت؟ این تصمیم چه پیامدها و تبعاتی در بحران سوریه و در سطح منطقه‌ای خواهد داشت؟ و خروج نیروهای آمریکایی از سوریه چه معنایی برای استراتژی کلان این کشور در قبال خاورمیانه دارد؟

 

برای دانلود فایل PDF این گزارش کلیک کنید.

 

 

 

از پیمان بغداد تا سپر عربی 1؛ تحقق رویای ناتوی عربی؟

نویسنده: مهدیه معدن نژاد

 

پژوهشگر موسسه آینده پژوهی جهان اسلام

مقدمه

«دونالد ترامپ» از زمان تصدی کاخ سفید همواره شریکان عربی خود در منطقه غرب آسیا را به ایجاد یک پیمان امنیتی منطقه‌ای تشویق کرده است. کابینه دولت ترامپ همچون برخی دیگر از مقامات و تحلیلگران آمریکایی معتقد است این ائتلاف، که از آن به عنوان «ائتلاف استراتژیک خاورمیانه» و یا تعبیر «ناتوی عربی» یاد می‌شود، امکان مقابله با نفوذ ایران و مبارزه با گروه‌های اسلام‌گرای افراطی در منطقه را فراهم می‌کند تا از این طریق بار نظامی، مالی، و استراتژیک مهار نفوذ ایران و جنگ علیه تروریسم از دوش واشنگتن برداشته و به عهده شریکان منطقه‌ای این کشور گذاشته شود. به عبارت دیگر ایجاد و عملکرد موفقیت‌آمیز یک ائتلاف عربی از این جهت برای آمریکا اهمیت دارد که مسئولیت‌پذیری شریکان منطقه‌ای این امکان را بوجود می‌آورند تا واشنگتن بتواند بدون نیاز به استقرار نیروهای نظامی گسترده در منطقه، از طریق منابع بومی با تهدیدات علیه منافع ملی خود مقابله کند...

 

برای دانلود فایل PDF این گزارش کلیک کنید.

 

بسمه‌تعالی

موسسه آینده ‌پژوهی جهان اسلام

گزارش ویژه شماره 23

 

«بررسیSWOT  اقتصادی ـ سیاسی کشور ترکیه»

احسان جعفری‌فر، زینب یزدان‌پناه

  مقدمه

SWOT مخفف چهار عبارت قوت‌ها (Strengths)، ضعف‌ها (Weaknesses)، فرصت‌ها (Opportunities) و تهدیدات (Threats) است. ﮔـﺎم اول در ﻣﺮاﺣـﻞ برنامه‌ریزی تعیین رﺳﺎﻟﺖ، اﻫﺪاف و مأموریت‌های یک ﺳﺎزﻣﺎن اﺳـﺖ؛ پس‌از آن می‌توان از ﻃﺮﯾـﻖ ﺗﺤﻠﯿـﻞSWOT ـ که ﯾﮑﯽ از اﺑﺰارﻫﺎی ﺗﺪوﯾﻦ اﺳﺘﺮاﺗﮋی اﺳﺖ ـ ﺑﺮای ﺳﺎزﻣﺎن مورد نظر اﺳﺘﺮاﺗﮋی ﻃﺮاﺣﯽ ﮐـﺮد ﮐـﻪ ﻣﺘﻨﺎﺳـﺐ ﺑـﺎ ﻣﺤـﯿﻂ آن ﺑﺎﺷﺪ. اساسا ﺑﺎ اﺳﺘﻔﺎده از اﯾﻦ ﺗﺤﻠﯿﻞ اﯾﻦ اﻣﮑﺎن ﺣﺎﺻﻞ می‌شود ﮐـﻪ اولاً ﺑـﻪ ﺗﺠﺰﯾـﻪ و ﺗﺤﻠﯿـﻞ محیط‌های داﺧﻠـﯽ و خارجی پرداخته و ثانیاً تصمیمات استراتژیکی اتخاذ نمود که قوت‌های سازمان را با فرصت‌های محیطی متوازن سازد.  ﻗﻮاﻋﺪ ﺣﺎﮐﻢ ﺑﺮ ﻣﺎﺗﺮﯾﺲ ﺗﺤﻠﯿﻠﯽ SWOT شامل موارد است که در ادامه با هم می خوانیم.

 

برای دانلود فایل PDF این گزارش کلیک کنید.

 

بررسی وضعیت سیاسی- امنیتی قرقیزستان و فرصت‌ها و چالش‌های پیش رو

 

نویسنده: راحله چترسفید

پژوهشگر مسائل سیاسی حوزه آسیای مرکزی 

 

چکیده:

جمهوری قرقیزستان کشوری است واقع در آسیای مرکزی که دارای تاریخ سیاسی پرآشوبی است؛ هرچند طی سال‌های اخیر توانسته به درجه‌ای از ثبات دست باید. . اما یکی از مهمترین مشکلاتی که همیشه پیش روی این کشور بوده، استفاده مخالفان سیاسی نظام یا حزب حاکم از احساسات مردمی و گروه‌های ناراضی در جامعه است.  در واقع سازماندهی معترضان به وسیله سیاستمداران طیف اپوزیسیون، بسیار رایج بوده و غالبا در طول سال‌های اخیر در این کشور اتفاق افتاده است. در واقع نظام سیاسی این کشور از دو جهت ضربه پذیر شده است: اول از جانب مردم در پایین هرم قدرت (سطح خرد): کاهش مشروعیت و مقبولیت نظام نزد گروه های اقلیت و ناراضی . دوم: از جانب مخالفان سیاسی در هرم قدرت(سطح کلان) که به تحریک احساسات مردمی جهت نیل به اهدافشان متوسل می شوند. این گزارش نگاهی دارد به بررسی وضعیت سیاسی و امنیتی در قرقیزستان و پس از آن به بررسی چالش ها و فرصتهای حوزه سیاست و امنیت در این کشور خواهد پرداخت.

 

 

 

برای دانلود فایل PDF این گزارش کلیک کنید.

بسمه تعالی

گزارش ویژه شماره 22

«توافق سوچی؛ جایگزین یا مقدمه جنگ؟»

موسسه آینده پژوهی جهان اسلام

کمتر از ده روز از نشست روسای جمهوری ایران، روسیه و ترکیه در تهران با موضوع ادلب می‌گذشت که برخلاف انتظار اکثر ناظران تحولات سوریه و حتی مخالفان مسلح فعال در شمال سوریه-که عمدتا پیش‌بینی حمله‌ای تمام عیار به ادلب را می‌کردند- «رجب طیب اردوغان» و «ولادیمیر پوتین» در سوچی روسیه به توافقی دست یافتند که دست‌کم موقتا جنگ قریب‌الوقوع دمشق و متحدین علیه آخرین پایگاه بزرگ تحت کنترل مخالفان مسلح دمشق را به تعویق انداخته است. این توافق در عین حال که مورد استقبال ایران و دیگر کنش‌گران نظیر اتحادیه اروپا و حتی آمریکا قرار گرفت اما علامت سوال‌های بسیاری را نیز به دنبال دارد. در گزارش ویژه حاضر تلاش شده تا ابتدا به بررسی موقعیت جغرافیایی و سیاسی منطقه ادلب پرداخته شود و سپس خود توافق سوچی مورد بررسی قرار گیرد. در ادامه ضمن پرداختن به مواضع ترکیه نسبت به هرگونه عملیات نظامی گسترده در ادلب، غیبت نماینده تهران در نشست مهم سوچی را ارزیابی می‌کنیم. در نهایت هم موضع گروه‌های مخالف فعال در ادلب و علل آن را مورد بررسی قرار می‌دهیم. شایان ذکر است این گزارش ویژه حاصل بررسی گزارش‌های تحلیلی درباره ادلب و همچنین مصاحبه‌های تخصصی با کارشناسان داخلی مسائل سوریه است.

برای دانلود فایل PDF این گزارش کلیک کنید.